Zgierski Tydzień Kobiet 2026 – wykład Patryka Jadczaka

„Dwie niewieście uczyniły…” opowieść o nieobecnych twórczyniach historii sztuki

Jak opowiadać o historii sztuki, gdy tak wiele nazwisk twórczyń pozostaje na jej marginesach?
Co sprawia, że niektóre artystki znamy jedynie z pojedynczych wzmianek, a inne, choć niezwykle wpływowe, nie przebiły się do szerokiego obiegu? I czy da się przedstawić ich dorobek bez prób tworzenia sztucznego, jednolitego „kobiecego kanonu”?
Wykład będzie przeglądem artystek mniej znanych, rzadko omawianych lub dziś niemal zapomnianych. Od postaci funkcjonujących na obrzeżach grecko-rzymskiego świata, jak Iaia z Kizykos, przez średniowieczne iluminatorki i twórczynie związane z duchowością, w tym tak wyjątkową postać jak Hildegarda z Bingen, po malarki nowożytne pokroju Sofonisby Anguissoli czy Rosalby Carriery.
W części poświęconej wiekowi XX naturalnie pojawi się element wyboru, im bliżej bowiem współczesności, tym trudniej ująć w jednej wypowiedzi pełną panoramę niewieściej twórczości. Czy jednak nie jest to dobra okazja, by zadać pytanie o to, jak powstają nasze własne listy ważnych nazwisk i co sprawia, że niektóre twórczynie łatwiej zapamiętujemy niż inne?
Wykład nie ma charakteru manifestu. Będzie raczej próbą uporządkowanego, rzeczowego przypomnienia o artystkach, które współtworzyły kulturę swoich epok, choć nie zawsze zostały w nich należycie zauważone. To zaproszenie do spokojniejszego, uważniejszego spojrzenia na historię sztuki, taką, w której wciąż jest miejsce na odkrycia.

Patryk Jadczak – historyk sztuki, aniamtor kultury, pracownik naukowy Uniwersytetu Łódzkiego oraz Akademii Muzycznej w Łodzi.

bezpłatne wejściówki do pobrania online i offline w Starym Młynie od 20.02

fot. Lech Baczyński